Uluslararası enerji piyasalarında son dönemde yaşanan gelişmeler, Hürmüz Boğazı çevresindeki jeopolitik risklerin artmasıyla birlikte büyük endişeleri beraberinde getiriyor. ABD Başkanı Donald Trump’ın yaptığı açıklamalar ve İran’a yönelik olası kara harekatı ihtimali, küresel petrol fiyatlarını hızla yükseltiyor. Brent petrol fiyatları, varil başına 116 dolar seviyesini aşarken, piyasalarda ciddi bir belirsizlik hakim oluyor. Bu yükseliş, sadece petrol fiyatlarında değil, aynı zamanda dünya genelinde benzin ve motorin fiyatlarına da yansımış durumda. İran Savaşı’nın yaklaşık bir ay önce başlamış olması, bölgedeki istikrarın ne denli kırılgan olduğunu tekrar gözler önüne seriyor.
Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde 20’sine kapı aralayan kritik bir nokta niteliğinde. Günlük 20 milyon varil petrolün ve petrol ürünlerinin geçtiği bu bölge, yaşanan olası kapanma durumunda küresel petrol arzında ciddi kesintilere yol açabilir. İran’ın yüzde 90 oranında petrolün sevk edilmesine imkan tanıyan bu stratejik su yolu, Yemen’in çatışmaya dahil olmasıyla birlikte başka bölgesel riskleri de beraberinde getiriyor. Güney Kore, Avustralya ve Filipinler gibi Asya-Pasifik ülkeleri, bölgedeki gerilimler nedeniyle yakıt kıtlığıyla mücadele etmek zorunda kalıyor. ABD Başkanı Trump’ın “Hürmüz Boğazı’nın kontrolünü ele geçirmeye başladık” şeklindeki açıklaması ise piyasalarda tedirginliği artırarak petrol fiyatlarının yeniden yükselmesine neden oluyor.
Mevcut gelişmeler ışığında, petrolün varil fiyatları vadeli işlem sözleşmelerinde 116 dolara kadar çıktı. Birçok yetkili, Hürmüz’ün neredeyse tamamen kapanması halinde günlük milyonlarca varil petrol arzının durdurulabileceği endişesinde. Bu durum, akaryakıt fiyatlarında artışa sebep olarak tüketici fiyatlarının yükselmesine neden oluyor. Özellikle Türkiye’de benzin fiyatları 62,52 liraya, motorin ise 74,87 liraya kadar yükselmiş durumda. Bazı şehirlerde ise fiyatlar farklılık göstermekle birlikte, genel tablo benzer seyrediyor. Akaryakıt fiyatlarındaki bu artışın, dünya genelinde enerji maliyetlerini yükselttiği ve ekonomik aktiviteyi olumsuz etkilediği görülüyor. Güney Kore, Avustralya ve Filipinler gibi ülkeler, enerji arzındaki sıkıntılar nedeniyle tüketici ve sanayi kesiminde ek maliyetlerle karşılaşmaya devam ediyor. Uzmanlar, bölgedeki jeopolitik tansiyonun devam etmesi halinde fiyatların daha da yükselebileceğine dikkat çekiyor.
